«Μου είναι δύσκολο να μιλήσω για κληρονομιά ή μυστήριο. Πρόκειται για την οικογένειά μου. Είναι η μητέρα μου, είναι η αδελφή μου, ο πατέρας μου. Είμαστε μια οικογένεια σαν όλες τις άλλες. Φροντίζουμε ο ένας τον άλλον... Το γεγονός ότι έχουμε περάσει δυσκολίες και έχουμε αντιμετωπίσει εμπόδια μάς φέρνει πιο κοντά».

Με τούτα τα λόγια ο Τζον Φιτζέραλντ Κένεντι ο νεότερος μιλούσε πριν από ένα χρόνο για την οικογένειά του, τη θρυλική οικογένεια των Κένεντι. Το Κένεντι ήταν απλώς όνομα ή μήπως τίτλος τιμής; αναρωτιέται εύστοχα ένας ιταλός δημοσιογράφο.

Διαφορετικός

Οσο κι αν ήθελε να πείσει ότι η οικογένειά του ήταν μια από τις τόσες και τόσες οικογένειες του πλανήτη, ο Τζον- Τζον -όπως τον αποκαλούσαν οι φίλοι του- δεν τα κατάφερνε. Το γεγονός ότι ο ίδιος ήταν πράγματι διαφορετικός από ό,τι χαρακτήριζε τη δυναστεία Κένεντι, απλώς επιβεβαίωνε την επικρατούσα άποψη.

Οι Κένεντι ήταν δυναστεία που συνδέθηκε μάλλον με εθισμούς και παραβάσεις του νόμου, παρά με την κοινή αντίληψη περί κανονικότητας της συμπεριφοράς. Ισως γι' αυτό το λόγο, η απώλεια του 38άχρονου που τον συνόδευαν πάντοτε θετικοί χαρακτηρισμοί, συγκίνησε τόσο πολύ τους Αμερικανούς.

Κλαίγοντας, ακόμα κι ο Τζον Κ. Γκάλμπραϊθ, εκ των πρυτάνεων των διεθνών οικονομικών, μίλησε με πόνο για το «μετρημένο, ευγενικό, προικισμένο με χιούμορ» αγόρι και για «την ενσάρκωση της μαγείας που χάθηκε».

Οι Αμερικανοί λάτρεψαν το διάδοχο του JFK από τη στιγμή που τον είδαν να παίζει, ξέγνοιαστο παιδί, γύρω και κάτω από το Οβάλ Γραφείο. Τον υιοθέτησαν, όμως, τον έκαναν μέλος της δικής τους οικογένειας, όταν εκείνος, τρίχρονο ανυποψίαστο παιδί, χαιρετούσε στρατιωτικά το φέρετρο του πατέρα του.

Kαθημερινά ο Τζον-Τζον καλείτο να δίνει λόγο στη φυσική και τη θετή οικογένειά του. Αυτό που κατάφερε ήταν να κάνει τη δεύτερη να αισθάνεται υπερήφανη και την πρώτη να μην τον απορρίπτει.

«Η ζωή είναι ένα αιματηρό άθλημα», είχε πει κάποτε ο πατριάρχης της οικογένειας των Κένεντι, ο ιρλανδός μετανάστης Τζόζεφ Πάτρικ Κένεντι. Και φαίνεται ότι η θυμοσοφία αυτή έγινε ευχή και κατάρα του γενεάρχη προς τους διαδόχους του.

Ενας Κένεντι έπρεπε να ξεπερνάει τα όρια της ανθρώπινης φύσης, να γίνει κάτι σαν τους έλληνες ημίθεους. Επρεπε να είναι πάντα ο πρώτος, ο καλύτερος και ο νικητής.

Η ενασχόληση του Τζον-Τζον Κένεντι με το ανατρεπτικό περιοδικό «Τζορτζ» ήταν η αντίστασή του στα κοινώς παραδεκτά, που κατά τα φαινόμενα συγκάλυπτε την προσπάθειά του να ξεχωρίσει για να επαληθεύσει τις προσδοκίες των προγόνων του. Ο ίδιος είχε πει:

«Hταν σημαντικό για μένα να μείνω έξω από την πολιτική αρένα. Πιστεύω ότι ο καθένας μας θέλει κάποτε να δημιουργήσει κάτι δικό του, κάτι που θα παίζεται με τους δικούς του όρους».

Οι όροι της οικογένειας μετριάζονταν ενίοτε από την ουσιαστική παρέμβαση της μητέρας του Τζον, Ζακλίν Κένεντι. Το πρώτο σοκ για τη δυναστεία ήρθε όταν ο Τζον τζούνιορ πέφτοντας με τα σκι του έβαλε τα κλάματα. Ο θείος Ρόμπερτ τον επέπληξε: «Οι Κένεντι δεν κλαίνε ποτέ». Η απάντηση ήρθε από τα χείλη του παιδιού: «Aυτός ο Κένεντι κλαίει». Μιλούσε για τον εαυτό του.

Η Τζάκι προσπάθησε να μεγαλώσει τα παιδιά της όχι σαν Κένεντι, αλλά σαν αντι-Kένεντι, φροντίζοντας όμως να μην ισοπεδώνει την εικόνα του πατέρα τους. Παντρεύτηκε τον Ωνάση για να εξασφαλίσει την οικονομική ευημερία της Καρολίν και του Τζον, των δύο παιδιών που της απέμειναν μετά το θάνατο του Πάτρικ, τρεις ημέρες μετά τη γέννησή του. Η νέα κυρία Ωνάση μόλις παντρεύτηκε τον Αριστοτέλη έδωσε σαφή εντολή στους μπράβους και τις μυστικές υπηρεσίες: Aφήστε τα μικρά μου ήσυχα. «Θέλω παιδιά φυσιολογικά, όχι φυτά», ξεκαθάρισε.

Οταν ο γιος της ήρθε ενθουσιασμένος να της αναγγείλει ότι θέλει να γίνει ηθοποιός, εκείνη τον απέτρεψε. Οχι από πρόθεση να κυριαρχεί στις επιλογές του, αλλά γιατί θεωρούσε πως η προσωπική του ζωή θα ήταν πλέον ανύπαρκτη.

Για την είσοδό του στην πολιτική η Τζάκι είχε όνειρα. Του εφιστούσε, όμως, πάντοτε την προσοχή: Πρέπει να ζυγίζεις τις δυνάμεις σου και να υπολογίζεις ποιος θα είναι ο αντίπαλος.

Πριν από μερικούς μήνες, όταν το Δημοκρατικό Κόμμα τον κάλεσε να κατέβει υποψήφιος για τη θέση του γερουσιαστή της Νέας Υόρκης θέλησε να το δοκιμάσει. Μόλις όμως βρέθηκε απέναντι στη Χίλαρι Κλίντον ανακοίνωσε με λίγες λέξεις ότι δεν θα το κάνει. «Είναι πιο έτοιμη από μένα».

Τι θα κατάφερνε στο μέλλον, αν η παρατολμία του να οδηγήσει αεροπλάνο τη νύχτα δεν του έκοβε το νήμα της ζωής; Κανείς δεν ξέρει. Κι όπως είπε ο Εντουαρντ Κένεντι πάνω από το φέρετρο του Ρόμπερτ: «Ποτέ δεν θα μάθουμε τι θα γινόταν. Μπορούμε όμως να κρατήσουμε τα όνειρά μας γι' αυτόν».

Είναι άραγε το τέλος του JFK Junior η επαλήθευση, για ακόμα μια φορά, της τραγικής ειμαρμένης των Κένεντι; Ενας λογικός άνθρωπος δεν μπορεί να το δεχτεί ακόμα κι αν θεωρήσει ότι η επιστημονική εξήγηση του ισραηλινού ειδικού περί γονιδιακής προδιάθεσης μπορεί να έχει βάση. Περισσότερο αληθινή ακούγεται η εξήγηση που δίνει ο αμερικανοϊταλός συγγραφέας Γκέι Ταλέζε, ο οποίος μιλά για ένα κορυφαίο σφάλμα των Κένεντι. Οτι θεωρούσαν και θεωρούν τους εαυτούς τους ανίκητους.

Το δράμα των Κένεντι μοιάζει με ελληνική τραγωδία, ή καλύτερα με το μύθο του Ικάρου. Ο Τζον-Τζον, ένας Ικαρος του 2000, ήταν άπειρος πιλότος, αλλά λάτρευε την περιπέτεια της πλοήγησης στον αέρα. Πίστευε μάλιστα ότι μπορεί να τα καταφέρει καλά.

«Οπως ο Ικαρος αψήφησε τους θεούς, ο νεαρός Κένεντι αψήφησε το σκοτάδι και την ομίχλη... μέσα του έκαιγε μια φλόγα, η αίσθηση ότι είναι ανίκητος, η εμμονή με καθετί που προκαλεί τη φύση και τους νόμους της, η αλαζονεία της εξουσίας», λέει ο Ταλέζε, ο οποίος εκτιμά επίσης ότι οι Κένεντι ένιωθαν πάντα σα να έχουν «ένα υπερφυσικό δικαίωμα να κάνουν ό,τι τους αρέσει ατιμώρητοι και να γελούν κατάμουτρα στο θάνατο».

Ο Τζον-Τζον που έφυγε μαζί με τη σύζυγο και την κουνιάδα του δεν κατάφερε να ζήσει σαν Κένεντι, αλλά πέθανε σαν Κένεντι.