Μετά το σεισμό στην Νικομήδεια οι εφημερίδες ζητούσαν δραματικές μεταρρυθμίσεις στην παραδοσιακά πατερναλιστική γραφειοκρατία. Ανώτατος δικαστής δημοσίως χαρακτήρισε την Τουρκία «άρρωστο, αδέξιο κράτος». Σε συνέντευξή του, στην οποία εμφανίστηκε σε ένταση και σε αμυντική θέση, ο Ετζεβίτ δήλωσε ότι είναι έτοιμος για μεταρρυθμίσεις της κυβέρνησης, αλλά απέκλεισε αλλαγές στον κεντρικό ρόλο του στρατού στην κοινωνία. Εμφανίστηκε να τείνει κλάδο ελιάς στους Κούρδους που μάχονται στο καθημαγμένο από τον πόλεμο νοτιοανατολικό τμήμα της χώρας. «Μπορούν να γίνουν κι άλλα βήματα, υπό τον όρο να σταματήσει οριστικά η τρομοκρατία», είπε ερωτηθείς για τα κουρδικά αιτήματα χρήσης της γλώσσας τους. Είπε ότι η κυβέρνηση προσβλέπει στην αύξηση των δημοκρατικών δικαιωμάτων στη χώρα και τόνισε ότι ελπίζει σε συνταγματική μεταρρύθμιση, που θα αυξήσει την ανεξαρτησία των δικαστηρίων. Πάντως, θεωρείται απίθανο να δεχτούν οι δεξιοί σύμμαχοί του στην κυβέρνηση υποχωρήσεις έναντι των Κούρδων και κατάργηση των νόμων που περιορίζουν την ελευθερία έκφρασης.

Aπό ανώτατο

δικαστή

Ωστόσο, ο Ετζεβίτ τώρα θα πρέπει να εξισορροπήσει τις πιέσεις αυτές με τα αιτήματα για μεταρρυθμίσεις, που διατυπώνονται στους δρόμους, στις εφημερίδες, ακόμα και από έναν ανώτατο Δικαστή. Ο Ετσεβίτ παραδέχτηκε ότι «σχετικά με τα κοινωνικά δικαιώματα υπάρχουν ελαττώματα στο Σύνταγμά μας». «Θέλουμε να το διορθώσουμε αυτό», είπε ο Τούρκος πρωθυπουργός. Μίλησε προσεκτικά, σε μετρημένους τόνους. Ηταν σε ένταση, κινούνταν σπάνια και μόνο χαμογελούσε ελαφρά στο τέλος. Παρά τις δηλώσεις του για μεταρρυθμίσεις, ο Ετζεβίτ δεν είναι σε θέση τόσο ισχυρή, ώστε να αντιμετωπίσει τους στρατηγούς και τους ναυάρχους, που βάσει του νόμου πρέπει να συνεδριάζουν κάθε μήνα για να συζητούν πολιτικά θέματα (Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας). Πρόσφατα ο στρατός προειδοποίησε τον Ετζεβίτ να μην είναι τόσο μετριοπαθής έναντι των φανατικών ισλαμιστών, που αμφισβητούν τους κοσμικούς νόμους. «Οσον αφορά τα δημοκρατικά δικαιώματα, μερικές φορές ο στρατός εκφράζει τις ανησυχίες του, ιδιαίτερα όταν νομίζει ότι απειλείται ο κοσμικός χαρακτήρας», είπε ο Ετζεβίτ. Ερωτηθείς όμως αν είναι ανάγκη να τροποποιηθεί το Σύνταγμα, ώστε να αλλάξει ο ρόλος του στρατού, απάντησε: «Οχι, δεν είναι».

Ο τουρκικός στρατός υποστήριξε χθες ότι οι Κούρδοι αντάρτες προσπαθούν να εμφανίσουν την ετήσια αναδίπλωσή τους στα χειμερινά τους κρησφύγετα ως πρωτοβουλία για την επίτευξη ειρήνης και ανέφεραν ότι ο μόνος τρόπος να σταματήσουν οι συγκρούσεις είναι να καταθέσουν τα όπλα τους οι αντάρτες.

Αποφυλακίστηκε χθες στην Τουρκία, στο πλαίσιο αμνηστίας για τους συγγραφείς, ο Ισμαΐλ Μπεσικτσί, κοινωνιολόγος και συγγραφέας που εξέτιε ποινή εξαετούς φυλάκισης για τα άρθρα του σχετικά με τον πόλεμο των Κούρδων ανταρτών.

(Ασοσιέιτεντ, ΑΠΕ)