Η «Ε» άνοιξε το δρόμο. Περίπου 40 προσωπικότητες από την Ελλάδα και την Τουρκία σχολίασαν την πρότασή της, Ελλάδα και Τουρκία, να υπογράψουν σύμφωνο μη επιθέσεως, με παράλληλη μείωση των εξοπλισμών, μετά την αλληλεγγύη μεταξύ των δύο λαών τηνοποία ανέδειξαν τα ερείπια των σεισμών. Αρκετοί -κυρίως πολιτικοί και ειδικοί- εξέφρασαν τις επιφυλάξεις τους, αν και όλοι συμφωνούν ότι πρέπει ν' αρχίσει η προσέγγιση των λαών. Καλλιτέχνες και δημοσιογράφοι εμφανίστηκαν με πιο προωθημένες απόψεις κι αυτό σίγουρα δίνει το δικό του μήνυμα.

Η «Ε» πήρε την πρωτοβουλία, ο προβληματισμός εμπλουτίστηκε και θ' ακολουθήσουν κι άλλα βήματα. Ο δρόμος της ειρήνης είναι δύσκολος αλλά όχι αδύνατος.

Σήμερα μιλούν οι δύο μουσουλμάνοι βουλευτές του Eλληνικού Kοινοβουλίου, Γκαλήπ Γκαλήπ (ΠΑΣΟΚ) και Μουσταφά Μουσταφά (ΣΥΝ), ο Λέων Αυδής, ο διεθνολόγος Χριστόδουλος Γιαλουρίδης, η Ζωή Λάσκαρη, ο Δημήτρης Μυταράς, ο Ντούσαν Μπάγεβιτς, η συγγραφέας Νένη Ευθυμιάδη και οι σκηνοθέτες Παντελής Βούλγαρης και Νίκος Νικολαΐδης.

Kρίμα τόσα

χρήματα

για τα όπλα

ΓΚΑΛHΠ ΓΚΑΛHΠ, βουλευτής Pοδόπης του ΠΑΣΟΚ: «Συμφωνώ με την πρόταση της "Ε" ότι η Ελλάδα και η Τουρκία πρέπει να υπογράψουν ένα σύμφωνο μη επιθέσεως και να συμφωνήσουν στη μείωση των εξοπλισμών, με σκοπό μάλιστα τα χρήματα να πάνε στις σεισμόπληκτες περιοχές. Κρίμα είναι τόσα χρήματα να τα διαθέτουν σε όπλα. Οι δύο λαοί μπορούμε να ζήσουμε ειρηνικά και να προκόψουμε. Το κλίμα έντασης δεν οδηγεί πουθενά και πρέπει να εξαλειφθεί. Το βήμα ειρήνης να γίνει και από τις δύο κυβερνήσεις, για να μπορεί να είναι αποτελεσματικό και ουσιαστικό. Και βεβαίως, πρέπει να βοηθήσουμε όλοι, πολιτικοί, δημοσιογράφοι, επιστήμονες, καλλιτέχνες, για να ξεπεραστούν οι επιφυλάξεις και οι προκαταλήψεις που χώριζαν τους δύο λαούς».

Aντιπαλεύουμε

την ένταση

των εξοπλισμών

ΜΟΥΣΤΑΦΑ ΜΟΥΣΤΑΦΑ, βουλευτής Pοδόπης του Συνασπισμού: «Πάγια θέση των προοδευτικών, φιλειρηνικών δυνάμεων και στις δύο χώρες ήταν η αναζήτηση διεξόδων που θα έβγαζαν τις ελληνοτουρκικές σχέσεις από την επικίνδυνη και διαιωνιζόμενη ένταση και αντιπαράθεση.

Αντιπαλεύουμε, σταθερά, σύνδρομα στείρου ιστορικισμού, πολιτικής ισχύος, την ένταση των εξοπλισμών, τη διαμόρφωση των αξόνων κ.λπ.

Οι τελευταίες εξελίξεις επιβεβαιώνουν την ορθότητα αυτών των επιλογών. Χρειάζεται ευθύνη, επιμονή και πίστη στα ιδανικά της ειρηνικής συνύπαρξης και της συνεργασίας για ν' αποδώσουν καρπούς οι προσπάθειες αυτές».

Nαι αλλά χωρίς την

εποπτεία των HΠA

ΛΕΩΝ ΑΥΔΗΣ, επικεφαλής του συνδυασμού «Συμπαράταξη για την Αθήνα»: «Παρά το γεγονός ότι η προσέγγιση μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας είναι μια θετική εξέλιξη, εμπεριέχει κάποιους κινδύνους, διότι επιχειρείται με την προτροπή και υπό την εποπτεία των Αμερικανών. Ο στόχος είναι να εξυπηρετήσει τα στρατηγικά συμφέροντα των ΗΠΑ, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν είναι δυνατόν να έχουν οφέλη και οι δυο λαοί.

Επίσης είναι καλή ιδέα κονδύλια που σήμερα διατίθενται στους εξοπλισμούς να αξιοποιηθούν για τις σεισμόπληκτες περιοχές και γενικότερα για τις λαϊκές ανάγκες. Αλλά τέτοιες προτάσεις προκαλούν σκεπτικισμό, διότι οι άρχουσες τάξεις τόσο της Ελλάδας όσο και της Τουρκίας θα διαθέσουν για τους λαούς των δύο χωρών όσο μπορούν λιγότερα. Αυτές θα πάρουν τη μερίδα του λέοντος με τις επιχειρήσεις ανοικοδόμησης γενικά και με την επιλογή των έργων που θα κατασκευαστούν.

Αυτό βέβαια δεν σημαίνει ότι δεν αποδέχομαι την πρόταση της "Ε". Ξέρω πολύ καλά, όμως, ότι μπορεί να πραγματοποιηθεί ολικά ή μερικά μόνο αν οι λαοί δουν καθαρά τις αιτίες της κακοδαιμονίας τους και διεκδικήσουν αυτά που τους ανήκουν».

Eλεγχος εξοπλισμών

το πρώτο βήμα

ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΣ ΓΙΑΛΟΥΡΙΔΗΣ, καθηγητής Διεθνών Σχέσεων στο Πάντειο Πανεπιστήμιο: «Ενα σύμφωνο μη επίθεσης μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας θα ήταν δυνατό μόνο αν εμπεριείχε δήλωση της Τουρκίας ότι θ' αποδέχεται τις διεθνείς συνθήκες και θα σέβεται το διεθνές δίκαιο. Διότι εκείνη έχει επιθετικές βλέψεις εναντίον μας, όχι η Ελλάδα.

Για μένα το πρώτο βήμα που θα έπρεπε να γίνει είναι μέσα από μία συμφωνία ελέγχου των εξοπλισμών, η οποία αν τηρηθεί μπορεί να οδηγήσει και σε μείωσή τους, όπως συνέβη μεταξύ των ΗΠΑ και της τότε Σοβιετικής Ενωσης.

Απέναντί μας δεν έχουμε μια ευρωπαϊκή χώρα. Αν η Τουρκία δεν εισαγάγει πολιτικούς όρους εκσυγχρονισμού της, προσέγγιση δεν μπορεί να υπάρξει. Το στρατιωτικό κατεστημένο της είναι πολύ ισχυρό και δεν αλλάζει. Επιπλέον, μην έχουμε ψευδαισθήσεις. Ο λαός της μπορεί τώρα με τους σεισμούς να δείχνει αλληλέγγυος στους Ελληνες, αλλά έχει μια άλλη κουλτούρα και δεν πρόκειται να ξεσηκωθεί εναντίον των στρατιωτικών που τον διοικούν. Γι' αυτό και δεν είμαι αισιόδοξος».

Θα μας αφήσουν οι

πολεμικές βιομηχανίες;

ΖΩΗ ΛΑΣΚΑΡΗ, ηθοποιός- δημοτική σύμβουλος Αθήνας: «Οποιος έχει ταξιδέψει στην Τουρκία κι έχει μιλήσει με τον κόσμο, θα έχει ακούσει να του λένε "εμείς σας αγαπάμε, σας θεωρούμε αδέλφια μας, στο σχολείο και στο στρατό μάς μαθαίνουν ότι πρέπει να σας μισούμε". Ο Eγκέλαδος που χτύπησε τις δύο χώρες έβγαλε στην επιφάνεια τα αισθήματα αλληλεγγύης που υπάρχουν βαθιά μέσα στις καρδιές και των δύο λαών. Κι αυτά τα αισθήματα δείχνουν το δρόμο της ειρήνης.

Ο τουρκικός λαός κουράστηκε να πολεμάει, ο ελληνικός ποτέ του δεν το ήθελε. Η φρενίτιδα των εξοπλισμών αποβαίνει σε βάρος της κοινωνικής, πολιτιστικής και οικονομικής ανάπτυξης των δύο χωρών. Αλλά αναρωτιέμαι: Οι πολεμικές βιομηχανίες που στηρίζουν την κ. Ολμπράιτ και γι' αυτό υπηρετεί τόσο πιστά τα συμφέροντά τους, θα αφήσουν τους δύο λαούς να υπογράψουν μια τέτοια συμφωνία;

Δυσκολίες υπάρχουν, πολλά είναι τ' αγκάθια. Ομως, είναι χρέος όλων μας να βοηθήσουμε, γι' αυτό συμπαρατάσσομαι με την πρωτοβουλία της "Ε". Αρκεί να μην καπηλευόμαστε αυτό το τόσο σημαντικό θέμα για την προσωπική μας προβολή και μόνο».

Οι πόλεμοι δεν

οδηγούν πουθενά

ΝΤΟΥΣΑΝ ΜΠΑΓΕΒΙΤΣ, προπονητής Ολυμπιακού: «Πολύ καλή και σωστή η πρόταση της "Ε". Τα βήματα πρέπει να γίνουν και από τις δύο κυβερνήσεις. Οι πόλεμοι δεν οδηγούν πουθενά».

Hλίθιο ν' αφηνόμαστε

στη φρενίτιδα...

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΥΤΑΡΑΣ, ζωγράφος: «Ολες αυτές τις ημέρες, σε ιδιωτικές συζητήσεις έλεγα πόσο ηλίθιο είναι ν' αφηνόμαστε στη φρενίτιδα των εξοπλισμών. Οχι ότι η Ελλάδα είναι μια πλούσια χώρα. Η Τουρκία, όμως, είναι φτωχή. Και οι παραβιάσεις στο Αιγαίο και γενικά οι εξοπλισμοί της στοιχίζουν περισσότερα δισ. απ' ό,τι σ' εμάς. Τώρα δέχτηκε και το πλήγμα των σεισμών, που κι αυτό ήταν μεγαλύτερο από το δικό μας και πρώτα αυτή θα βγει ωφελημένη από μια συμφωνία μείωσης των εξοπλισμών. Πρέπει ν' αναρωτηθεί, άραγε αξίζει αυτό το τεράστιο κόστος για τις δυο βραχονησίδες που διεκδικεί;

Ο κόσμος πια αλλάζει. Ετσι όπως εξελίσσεται η ΟΝΕ -τα σύνορα πέφτουν- είναι βλακώδες πια εμείς να μιλάμε για πολέμους. Να, λοιπόν, μια ευκαιρία, Τούρκοι και Ελληνες να δούμε διαφορετικά τα πράγματα. Γι' αυτό και συμφωνώ ολόψυχα με την πρόταση της "Ε"».

Iδιοφυιείς λαοί και

ιδιοφυιείς πολυεθνικές

NENH ΕΥΘΥΜΙΑΔΗ, συγγραφέας: «Θεωρώ την πρόταση της "Ε" ιδιοφυή. Και επειδή ιδιοφυείς είναι όλοι οι λαοί του κόσμου σε θέματα αυτοσυντήρησης και επειδή και οι Ελληνες και οι Τούρκοι βάλλονται συστηματικά από δεινά κάθε προέλευσης και μορφής, με ανακούφιση θα υπέγραφαν ένα σύμφωνο ωφέλιμης συνεργασίας.

Το κακό είναι πως ιδιοφυείς είναι και οι εκπρόσωποι των πολυεθνικών που αν άκουγαν έστω και υπονοούμενα για μειώσεις εξοπλισμών και εξωτερική πολιτική αυτονομίας θα διέταζαν τον πλανητάρχη και τους υπόλοιπους υποτακτικούς να προκαλέσουν νέες θύελλες σεισμών τώρα από τον αέρα.

Δεν πειράζει. Η περιοχή αργά μα σταθερά συνηθίζει στις βόμβες, άλλωστε από την ουτοπία δεν βλάφτηκε ποτέ κανείς, ενώ ο σύγχρονος "πολιτικός ρεαλισμός" έχει ειδικότητα στις τραγωδίες».

Πληρώνουμε ακριβά την

τρέλα των εξοπλισμών

ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΒΟΥΛΓΑΡΗΣ, σκηνοθέτης: «Προσυπογράφω την πρόταση της "Ε" και ταυτόχρονα αναρωτιέμαι μήπως τελικά κάνουμε καλύτερη εξωτερική πολιτική, η ΕΜΑΚ, ο απλός κόσμος και ο καλλιτεχνικός κόσμος.

Την ιστορία των τρελών εξοπλισμών την πληρώνουμε ακριβά, με αποτέλεσμα να μας λείπουν σημαντικά κονδύλια από την υγεία, την παιδεία, τον πολιτισμό και σε τελευταία ανάλυση από την καθημερινή ζωή και ημών και των Τούρκων. Θα έπρεπε, λοιπόν, εδώ και χρόνια να είχαν βρεθεί λύσεις από τις κυβερνήσεις τις οποίες ψηφίζουμε. Αυτές, λοιπόν, θα πρέπει να κάνουν το βήμα, διότι οι δύο λαοί έδειξαν ότι δεν έχουν να χωρίσουν τίποτα».

Eχουμε πεθάνει και

δεν μας το λέει κανείς

ΝΙΚΟΣ ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ, σκηνοθέτης: «Βρίσκω την πρόταση της εφημερίδας εξόχως αφελή, με καρτ-ποσταλικές αποκλίσεις και μεγάλη δόση τηλεοπτικής ευφυΐας. Σίγουρα η ρομαντική πτέρυγα του ελληνικού Tύπου, ταλανισμένη από το Γολγοθά μιας Ορφανής κι από στείρες ονειρώξεις, εκτονώνεται μπροστά στη virtual realit yκάποιου τεχνητού κλίματος προσέγγισης και συμφώνων μη επιθέσεων που θα οδηγήσουν σε σίγουρα κουκουλώματα, ξεπουλήματα, ελεεινές κοινοπραξίες και στην εκτίναξη των limits του χρηματιστηρίου των τυμβωρύχων.

Τέτοιες υπνωτικές προτάσεις περί μη εξοπλισμών, σκοπό έχουν να απελευθερώσουν κεφάλαια που θα διοχετευθούν σε μια πολύχρωμη Ντίσνεϊλαντ παραγωγής κυβερνητικής τρομοκρατίας και θεάματος, καθώς και στα εργαστήρια μετάλλαξης των ανθρώπινων υλικών.

Χρειαζόμαστε απελπισμένα χημικές τουαλέτες. Χρειαζόμαστε επειγόντως όπλα και εχθρούς και να μετρηθούμε πάλι. Γιατί εδώ έχουμε πεθάνει και δεν μας το λέει κανείς».