Ο πανικός και η ανεξέλεγκτη φημολογία, λένε οι ειδικοί, είναι οι χειρότεροι σύμβουλοι για έναν επενδυτή. Χθες όμως και δίχως να συντρέχει κανένας ουσιαστικός λόγος, χιλιάδες επενδυτές αφέθηκαν να παρασυρθούν από έναν ποταμό εντέχνως διαχεόμενων φημών που τους ώθησαν να ξεπουλήσουν κυριολεκτικά τις μετοχές τους.

Οι αλλεπάλληλες ρευστοποιήσεις σταμάτησαν μόνον όταν ήχησε το καμπανάκι λήξης της συνεδρίασης που βρήκε το γενικό δείκτη στις 6.020, 87 μονάδες να μετρά απώλειες κατά 4, 91%.

Μπορεί ένα μεγάλο μέρος του επενδυτικού κοινού (θεσμικοί ή ιδιώτες) να αποκόμισε χθες μεγάλα κέρδη έστω κι αν πουλούσε στο -8%, ένα άλλο πολύ μεγαλύτερο μέρος όμως κυρίως νεοφώτιστων επενδυτών είδε τα κεφάλαιά του να ελαττώνονται μέσα σε ελάχιστα λεπτά δίχως να μπορεί να αντιδράσει.

Ο τελικός απολογισμός σε ό,τι αφορά την εικόνα της Σοφοκλέους ήταν εντυπωσιακά αρνητικός. Από τις 301 μετοχές που διακινήθηκαν, οι 273 έκλεισαν με αρνητικό πρόσημο, ενώ οι 200 από αυτές κλείδωσαν ή άγγιξαν τα όρια του limit down. Aνοδο σημείωσαν μόλις 21 τίτλοι εκ των οποίων οι 8 κατέφεραν να βρεθούν στο limit up. Η αξία των συναλλαγών, περιορισμένη σε σχέση με τις προηγούμενες συνεδριάσεις, έφθασε τα 421, 6 δισ. δρχ. καθώς οι αλλεπάλληλες εντολές πωλήσεων εξήντλησαν από νωρίς τα όρια των χρηματιστηριακών εταιρειών.

Αφορμές για τη χθεσινή βουτιά του γενικού δείκτη υπήρξαν οπωσδήποτε αρκετές. Πρώτα οι επιφυλάξεις που εκφράστηκαν μέσω του Tύπου για υπερβολική άνοδο στο χρηματιστήριο. Στη συνέχεια οι δηλώσεις του διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος Λουκά Παπαδήμου περί υπερβολικά φουσκωμένων μετοχών.

Τέλος τα μέτρα προστασίας και διαφάνειας που φέρεται αποφασισμένη να υιοθετήσει η διοίκηση του χρηματιστηρίου.

Tερατολογίες

Χθες όμως τη σκυτάλη πήρε το όργιο φημών, άλλες εκ των οποίων ήθελαν «τον Παπαδήμο στον εισαγγελέα», και άλλες τον «Σάλλα της Tράπεζας Πειραιώς να παραιτείται», «τη λίστα των υπό επιτήρηση μετοχών να περιλαμβάνει τουλάχιστον 50 τίτλους», αλλά και το γνωστό μεγαλοεπενδυτή - κερδοσκόπο Τζορτζ Σόρος «να συναντιέται μια με τον Στουρνάρα και μια με τον Γιάννο».

Αναμφισβήτητα η δυναμική που αναπτύχθηκε από το πλέγμα αυτών των αλλεπάλληλων εξελίξεων με επίκεντρο τη χρηματιστηριακή αγορά, συνέβαλαν στον κλονισμό του υπεραισιόδοξου κλίματος που επικρατούσε εδώ και πολλές εβδομάδες στις τάξεις του επενδυτικού κοινού, ενώ δεν άργησε να σπείρει και τον πανικό.

Αιτίες όμως και μάλιστα τόσο σοβαρές, ώστε να δικαιολογούν τη χθεσινή βουτιά των τιμών στο ελληνικό χρηματιστήριο δεν υπήρξαν. Αντιθέτως, όπως υποστήριζαν χθες πολλοί χρηματιστές κάποια γεγονότα όπως η αναβάθμιση της Εθνικής Tράπεζας, της Eurobank, και της Εργασίας, θα ήταν λογικό να λειτουργήσουν ενισχυτικά στην ψυχολογία των επενδυτών. Προς έκπληξη όλων όμως κάτι τέτοιο δεν συνέβη. Ηταν τόσο έκδηλη η διάθεση για την κατοχύρωση κερδών που ακόμη και οι πλέον ισχυρές μετοχικές αξίες της αγοράς, όπως οι τράπεζες και οι βιομηχανίες, οι οποίες κατά παράδοση παίζουν ρόλο επενδυτικού «καταφυγίου» σε μια αρνητική εξέλιξη, δέχθηκαν εντονότατες πιέσεις (-5, 32% και -4, 94% αντιστοίχως) και στην πλειονότητά τους κατέληξαν σε χαμηλότερα επίπεδα.

Kάλυψη θέσεων

Βέβαια για την απροσδόκητη πίεση των blue chips υπάρχουν και άλλες εξηγήσεις. Οπως λόγου χάρη το γεγονός ότι πολλά θεσμικά, αλλά και μεγάλα ιδιωτικά χαρτοφυλάκια ρευστοποίησαν τραπεζικούς και άλλους ισχυρούς τίτλους προκειμένου να αποκτήσουν την απαραίτητη ρευστότητα, ώστε να καλύψουν τις ανοιχτές θέσεις τους. Οι ίδιοι οι θεσμικοί επενδυτές άλλωστε τήρησαν χθες ως επί το πλείστον θέση πωλητή και όχι αγοραστή, προκειμένου αφενός να εγγράψουν κέρδη, αφετέρου δε να πιέσουν μέσω των πωλήσεων τις μετοχές σε χαμηλότερα επίπεδα για να ξανατοποθετηθούν τις επόμενες ημέρες με φθηνότερες τιμές.

Γεγονός είναι πάντως ότι τη χθεσινή διόρθωση την επιθυμούσαν πολλοί προκειμένου να ορθολογικοποιηθεί η χρηματιστηριακή αγορά. «Hταν αναμενόμενη από τους περισσότερους» -σχολίαζε χθες το βράδυ ο πρόεδρος του ΧΑΑ Σπύρος Κουνιάκης- «απλώς έκανε μεγάλη αίσθηση διότι έγινε το ίδιο βίαια όπως και η πρόσφατη άνοδος».

Χρηματιστηριακοί παράγοντες πάντως εκτιμούσαν χθες ότι οι πιέσεις ίσως συνεχιστούν και κατά τη σημερινή συνεδρίαση σε κάποιες περιφερειακές μετοχές. Εξέφραζαν όμως την αισιοδοξία ότι πολύ σύντομα η αγορά θα κυριευτεί και πάλι από ανοδικές τάσεις καθώς ήδη έχουν δημιουργηθεί μεγάλες ευκαιρίες για τοποθετήσεις.