Συνοδοιπόροι και ταυτόχρονα πιθανοί εχθροί της αγοράς στη νέα πορεία της, πέντε σημαντικοί παράγοντες, από το δυναμισμό και την εξέλιξη των οποίων θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό το βραχυπρόθεσμο μέλλον της Σοφοκλέους.

1. Πρώτος και σημαντικότερος, ο παράγοντας «αέρας», που τουλάχιστον μέχρι και τις προηγούμενες ημέρες αντιπροσώπευε το 35% της συνολικής κίνησης κεφαλαίων στο Xρηματιστηρίο, ποσοστό που αντιστοιχεί σε περίπου 150 δισ. δραχμές. Εάν, όπως εκτιμάται από παράγοντες της αγοράς, η προσπάθεια «εξαέρωσης» απέδωσε αποτελέσματα, με δεδομένο ότι είχε ξεκινήσει μερικώς από την προηγούμενη Δευτέρα, για να κορυφωθεί την Παρασκευή, τότε οι ρευστοποιήσεις για την κάλυψη θέσεων αναμένεται από σήμερα να περιοριστούν. Αυτό δεν σημαίνει βέβαια ότι θα εκλείψουν, καθώς αρκετές χρηματιστηριακές εταιρείες έχουν ακόμη μεγάλα ανοίγματα, που θα πρέπει να κλείσουν μέσα στις επόμενες ημέρες.

2. Αναμφισβήτητα ο σημαντικότερος παράγοντας που θα καθορίσει τη βραχυπρόθεσμη πορεία της Σοφοκλέους είναι αυτός που αφορά την ψυχολογία του επενδυτικού κοινού. Είναι λογικό ότι υπό την πίεση των πρόσφατων εξελίξεων η εμπιστοσύνη στο χρηματιστηριακό θεσμό έχει δεχτεί ένα βαρύ, αλλά μάλλον προσωρινό πλήγμα. Η σημερινή συνεδρίαση είναι οπωσδήποτε κρίσιμη για την ευάλωτη ψυχολογία της αγοράς, καθώς, εάν οι πιέσεις ενταθούν, τότε κανείς δεν αποκλείει ένα νέο κύμα ρευστοποιήσεων υπό το κλίμα γενικευμένου πανικού.

   Aντιστροφή κλίματος

   Ηδη πάντως, με τη βοήθεια του Tύπου του Σαββατοκύριακου, επιχειρήθηκε να καλλιεργηθεί ένα περισσότερο αισιόδοξο κλίμα για την πορεία της αγοράς, μέσω δηλώσεων και εκτιμήσεων για αναστροφή της καθοδικής τάσης και με κεντρικό επιχείρημα ότι οι τιμές πολλών μετοχών αποτελούν αγοραστικές ευκαιρίες. Παράλληλα, μέσα στο γενικό «χαμό» ανακοινώθηκε μια σειρά σημαντικών επιχειρηματικών ειδήσεων, που είχαν προγραμματιστεί για αργότερα, με προφανή στόχο την τόνωση της εμπιστοσύνης του κοινού για τις εισηγμένες επιχειρήσεις.

   Είναι όμως γεγονός ότι οι επενδυτές είναι σήμερα επιφυλακτικότεροι παρά ποτέ ως προς το να προχωρήσουν έστω και σε επιλεκτικές αγορές, καθώς τα σύννεφα της διόρθωσης είναι ακόμη ορατά. Εάν όμως, εκτιμούν χρηματιστηριακοί παράγοντες, συμβεί μια «ευχάριστη έκπληξη» στην αγορά, τότε, με δεδομένο ότι δεν έχει μεταβληθεί στο παραμικρό η κατάσταση της ελληνικής οικονομίας, η αντίδραση της Σοφοκλέους θα είναι θετική.

3. Μέρος της «ευχάριστης» αυτής έκπληξης θα μπορούσε να είναι η αναμενόμενη από πολλούς επιχείρηση στήριξης του Xρηματιστηρίου μέσω τοποθετήσεων από τη ΔΕΚΑ (Δημόσια Eπιχείρηση Kινητών Aξιών), τις εύρωστες οικονομικά κρατικές επιχειρήσεις (Εθνική, ΟΤΕ, ΕΛ.ΠΕ κ.ά) αλλά και μέρος της ιδιωτικής πρωτοβουλίας. Είναι μια εξέλιξη την οποία πολλοί θεωρούν δεδομένη, αρχής γενομένης από σήμερα, αν και εκφράζονται επιφυλάξεις για τη δυναμική που θα μπορούσε από μόνη της μια αγοραστική παρέμβαση να δημιουργήσει, ώστε να αλλάξει ο καθοδικός ρους της αγοράς. Εάν αυτό συμβεί, πάντως, θα έχει ως επίκεντρο τις μετοχές υψηλής κεφαλαιοποίησης και δη εκείνες που επηρεάζουν σημαντικά το γενικό δείκτη.

   Ο ρόλος των θεσμικών

4. Ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο θα διαδραματίσει η στάση που θα επιδείξουν τα θεσμικά χαρτοφυλάκια στη νέα κατάσταση που διαμορφώνεται. Ηδη από τη συνεδρίαση της προηγούμενης Παρασκευής κάποιοι εγχώριοι θεσμικοί επενδυτές (λ.χ. Interamerican, Δήλος κ.ά.) προχώρησαν σε επιλεκτικές αγορές μετοχών μεσαίας και υψηλής κεφαλαιοποίησης, τις οποίες αναμένεται να ενισχύσουν στη διάρκεια της τρέχουσας εβδομάδας.

   Aγνωστες παραμένουν όμως οι κινήσεις των ξένων θεσμικών επενδυτών, οι οποίοι ωστόσο είναι βέβαιο ότι παρακολουθούν πλέον από κοντά την πορεία της Σοφοκλέους και δεν αποκλείεται τις επόμενες ημέρες να προχωρήσουν σε αγορές μετοχών, με δεδομένο ότι τα σημερινά επίπεδα τιμών έχουν κάνει την αγορά περισσότερο ελκυστική.

5. Ενας τελευταίος παράγοντας, ο οποίος σε καμία περίπτωση δεν θα υποεκτιμηθεί από τη χρηματιστηριακή αγορά στην προσπάθειά της να «συνέλθει» από το ισχυρό σοκ της προηγούμενης εβδομάδας, είναι η νευρικότητα που παρατηρείται στις διεθνείς κεφαλαιαγορές. Η Γουόλ Στριτ υπέστη κι εκείνη τη μεγαλύτερη εβδομαδιαία πτώση από πέρυσι τον Αύγουστο, με τον Nτάου Tζόουνς να σημειώνει απώλειες 5%, ενώ, όπως εκτιμούν διεθνείς αναλυτές, η νευρικότητα θα παραμείνει ίδιον των αγορών σε Ευρώπη, Αμερική και Ασία, μέχρι να ξεκαθαρίσει η κατάσταση στη «μάχη» δολαρίου-γεν, αλλά και έως ότου ο Aλαν Γκρίνσπαν αποφασίσει τις επόμενες κινήσεις του σε σχέση με τα αμερικανικά επιτόκια.