Απρόσμενη και παράλληλα δυσάρεστη για τη Ν.Δ. εξέλιξη είχε το έκτακτο συνέδριο του κόμματος. Ενώ οι περισσότεροι -και ανάμεσά τους και η ηγεσία της Ν.Δ.- εκτιμούσαν πως το συνέδριο αυτό θα αποτελούσε το τέλος της εσωστρέφειας και εσωκομματικής αντιπαράθεσης, συνέβη ακριβώς το αντίθετο.

Και από χθες το μεσημέρι μία νέα σελίδα εσωκομματικών τριβών άρχισε να γράφεται στη Ν.Δ. με παλιό μελάνι όμως, αφού αφορά την αναβίωση της βεντέτας καραμανλικών εναντίον μητσοτακικών.

Η αναπάντεχη αυτή εξέλιξη προήλθε κυρίως από τη δριμύτατη επίθεση που δέχτηκε η Ντόρα Μπακογιάννη από τον ίδιο τον πρόεδρο της Ν.Δ., αλλά κυρίως από τον Μ. Εβερτ, ο οποίος με μια φορτισμένη ομιλία του απευθύνθηκε στο συναίσθημα των συνέδρων και τους κάλεσε να στηρίξουν τον Κ. Καραμανλή «γνήσιο εκφραστή του καραμανλισμού». Και αυτοί το έκαναν στην πλειονότητά τους καταχειροκροτώντας τον κ. Εβερτ, φωνάζοντας συνθήματα του τύπου «όλοι μαζί με τον Καραμανλή», ενώ νιώθοντας μια εθνική έξαρση (!) άρχισαν να ψάλλουν τον εθνικό ύμνο...

«Δεν απαντώ σε ύβρεις»

Η Ντόρα Μπακογιάννη ήταν ο στόχος πολλών ακόμη προσκείμενων στον Κ. Καραμανλή βουλευτών και σχολιάζοντας τις επιθέσεις αυτές, αρκέστηκε να πει μέσω συνεργατών της πως «δεν απαντά σε ύβρεις, αλλά μόνο σε πολιτικό διάλογο». Ενα εικοσιτετράωρο πριν, η κ. Μπακογιάννη είχε επικρίνει πολιτικούς χειρισμούς του προέδρου της Ν.Δ. που κόστισαν την εκλογική ήττα, είχε αναφερθεί εμμέσως στο πρόβλημα «Σπηλιωτόπουλου» και ζητήσει και πάλι μετ' επιτάσεως την επανίδρυση της Νέας Δημοκρατίας. Η ομιλία της λειτούργησε σαν κόκκινο πανί σε βουλευτές που στηρίζουν τον Κ. Καραμανλή, οι οποίοι της επιτέθηκαν με διαφορετικούς τρόπους. Αλλά το επιστέγασμα ήρθε από τον Μ. Εβερτ, ο οποίος κινήθηκε σε δύο επίπεδα. Κάλεσε τον πρόεδρο της Ν.Δ. να μην αλλάξει το συνεργάτη του που δέχεται επιθέσεις (σ.σ. Σπηλιωτόπουλο), διαφορετικά θα ήταν «κατ' επίφαση καραμανλικός». Και επιτέθηκε στην Ντόρα Μπακογιάννη λέγοντας πως «επανίδρυση χρειάζονται ορισμένα μυαλά»!

Οι σύνεδροι ενθουσιάστηκαν και έδειξαν πως ο «καραμανλισμός» αποτελεί ισχυρό στοιχείο στη Ν.Δ., αλλά δεν είναι σίγουρο πως συνέβη το ίδιο με τον πρόεδρο της Ν.Δ., αφού το ζωντάνεμα της αντιπαράθεσης «καραμανλικών» με «μητσοτακικούς» ακύρωσε τα περί μεσαίου χώρου, ανοίγματος σε όλους, σύνθεσης των απόψεων και όλα όσα επαγγέλλεται ο περίφημος μεσαίος χώρος. Και δεν είναι τυχαίο πως ο κ. Καραμανλής στην ομιλία του με την οποία έκλεισε τις εργασίες του συνεδρίου, ναι μεν απάντησε στην κ. Μπακογιάννη (δεν θα μπορούσε άλλωστε να αφήσει αναπάντητες τις αιχμές της), όμως κράτησε ήπιους τόνους λέγοντας πως πιστεύει στο διάλογο και την ανάδειξη και αξιοποίηση κάθε γόνιμης σκέψης, αλλά και ότι πιστεύει στην ευρύτερη συνεννόηση για τη σύνθεση απόψεων και ιδεών.

«Tελεία και παύλα στην ενδοσκόπηση»

Ο πρόεδρος της Ν.Δ. προσπάθησε να βάλει φραγμό σε όσους μέσα από το κόμμα του τον αντιπολιτεύονται, λέγοντας πως «κάνουν λάθος όσοι εκλαμβάνουν το διάλογο ως αδυναμία, αλλά διάλογος δεν σημαίνει προσωπικές διαδρομές και μοναχικές φιλοδοξίες και ότι είναι λάθος να νομίζει κανείς ότι το 43% επιτρέπει την πολυτέλεια για επιστροφή στην εσωστρέφεια». Ακόμη είπε ότι όταν υπάρχουν αποφάσεις, η μειοψηφία στοιχίζεται στην πλειοψηφία και προσπάθησε να πει στην Ντόρα Μπακογιάννη πως «μέσα στη Ν.Δ. δεν υπάρχουν αντίπαλοι, αλλά φίλοι, συνεργάτες και συνάδελφοι» και ότι ο ίδιος δεν έχει αντιπάλους, αλλά μόνο φίλους, συνεργάτες, συναδέλφους. Ο πρόεδρος της Ν.Δ. προσπάθησε να απαντήσει στην κριτική της κ. Μπακογιάννη, λέγοντας ότι όλοι μαζί παίρνουν τις αποφάσεις μέσα στο κόμμα και ότι το 43% είναι ένα καλό ποσοστό, άρα δεν επιδέχεται αμφισβητήσεων. «Η ενδοσκόπηση τελειώνει εδώ. Βάζουμε τελεία και παύλα», είπε και πρόσθεσε ότι όλα αυτά τα θέματα πάνε «πακέτο».

Στο συνέδριο ακούστηκαν αρκετές ακόμη κριτικές προς τον Κ. Καραμανλή φωνές, αλλά η κάθε μία ξεκινούσε από διαφορετική αφετηρία. Και σίγουρα, στο άμεσο μέλλον οι φωνές αυτές θα εκφραστούν και εκτός κόμματος, αφού η έκκληση Καραμανλή να μειωθούν οι τηλεοπτικές εμφανίσεις δεν φαίνεται να πιάνει τόπο. Οσο για τον ίδιο τον Κ. Καραμανλή, αυτός, όπως έλεγαν οι συνεργάτες του, είναι αποφασισμένος να προχωρήσει σε οργανωτικές αλλαγές στο κόμμα μέσα στο καλοκαίρι και να ασχοληθεί με το αντιπολιτευτικό έργο του. Είναι αμφίβολο όμως αν μέχρι το τακτικό συνέδριο που θα πραγματοποιηθεί στο τέλος του χρόνου, θα καταφέρει να απαλείψει τα φαινόμενα εσωτερικού σπαραγμού...

MIΛTIAΔHΣ EBEPT

Πόλωσε με το «ζήτω ο καραμανλισμός»

«Eπανίδρυση χρειάζονται ορισμένα μυαλά», απάντησε ο M. Eβερτ στην Nτόρα Mπακογιάννη

Η έκπληξη του συνεδρίου και συνάμα ο άνθρωπος που πόλωσε εκ των πραγμάτων το κλίμα του ήταν αναμφισβήτητα ο Μιλτιάδης Εβερτ. Ο πρώην πρόεδρος της Ν.Δ. όχι απλώς παρείχε πλήρη κάλυψη στον Κ. Καραμανλή για τις επιθέσεις που δέχτηκε, όχι απλώς στήριξε τον κ. Καραμανλή στο «αγκάθι» Σπηλιωτόπουλος, αλλά και επιτέθηκε με ιδιαίτερη δριμύτητα στην Ντόρα Μπακογιάννη και εμμέσως στον -απόντα- Κ. Μητσοτάκη. Ομως, ακόμη και ένα σύνθημα που «πέταξε» ο Μ. Εβερτ, προκάλεσε πολλές ερμηνείες και ίσως ενόχληση από στελέχη της Ν.Δ.

Ηταν το «ζήτω ο καραμανλισμός», που είπε ο κ. Εβερτ και το οποίο οριοθέτησε και πάλι τα όρια καραμανλισμού-μητσοτακισμού.

Οι φράσεις του κ. Εβερτ οι οποίες επιδοκιμάστηκαν με χειροκροτήματα από τους συνέδρους ήταν αυτές που αφορούσαν την επανίδρυση της Ν.Δ. αλλά και το σύνθημα «ζήτω ο καραμανλισμός». Ειδικότερα, απαντώντας στην κ. Μπακογιάννη, που ζήτησε επανίδρυση, είπε χαρακτηριστικά: «Επανίδρυση χρειάζονται ορισμένα μυαλά και επειδή δεν πιστεύω ότι πάσχουν από μυαλά, επανίδρυση θέλουν οι προθέσεις τους, τα είπα χύμα, τα είπα ωμά, διότι αισθανόμουνα αυτή την υποχρέωση απέναντί σας».

Οι αναφορές του έγιναν δεκτές με χειροκροτήματα και συνθήματα («όλοι μαζί με τον Καραμανλή» κ.ά.). Ομως ιδιαίτερη εντύπωση έκαναν και οι αναφορές Εβερτ στον εκπρόσωπο της Ν.Δ. «Πρόεδρε, έχεις μια μεγάλη υποχρέωση, να τραβήξεις μπροστά και να μη σταματήσεις σε τίποτα. Θα σε στηρίξουμε όλοι. Και μην ακούς ποτέ τις επιθέσεις εναντίον οποιουδήποτε συνεργάτη σου. Εάν εγκατέλειπες το συνεργάτη σου, θα ήσουν κατ' επίφαση καραμανλικός και είσαι ουσία καραμανλικός. Οσοι είμαστε παλαιότεροι σ' αυτή την αίθουσα το ξέρουμε, διότι ο καθένας από εμάς κατά διάφορες περιόδους εχτυπήθηκε. Ποτέ δεν άλλαζε ο Καραμανλής το συνεργάτη του όταν εβάλλετο, τον εστήριζε», είπε χαρακτηριστικά.

Ο Μ. Εβερτ, στο τέλος της ομιλίας του φώναξε τρία συνθήματα («Ζήτω η Ν.Δ», «Ζήτω ο καραμανλισμός» και «Ζήτω ο Κώστας Καραμανλής») και η αλήθεια είναι ότι καταχειροκροτήθηκε από τους συνέδρους. Προκάλεσε και σκεπτικισμό σε άλλους, όμως, αφού είδαν ότι ξαναζεί το δίλημμα καραμανλισμός ή μητσακισμός. Πάντως, ο πρόεδρος της Ν.Δ. αναφέρθηκε και στο εκλογικό αποτέλεσμα και είπε πως μόνο σε δύο περιπτώσεις είχε στο παρελθόν πετύχει τέτοια ποσοστά. Στη Mεταπολίτευση και το 1989-90, όταν υπήρχε ένας αδύναμος Παπανδρέου.

Aνέβασε τους τόνους, ζητώντας επανίδρυση

Οταν το Σάββατο το μεσημέρι, η Ντόρα Μπακoγιάννη, ανέβαινε στο βήμα του sυνεδρίου, σίγουρα δεν πίστευε ότι οι θέσεις της θα τύχαιναν τέτοιας έκτασης αποδοκιμασίας από στενούς υποστηρικτές του Κ. Καραμανλή. Αλλωστε, το κλίμα πριν από την έναρξη του συνεδρίου, ήταν αρνητικό για τον Κ. Καραμανλή και όχι για την ίδια. Η κ. Μπακογιάννη στην ομιλία της επανέλαβε ουσιαστικά τις πάγιες θέσεις της, τις οποίες άλλωστε είχε αναφέρει και λίγο χρόνο μετά τις εκλογές. Μάλιστα, οι θέσεις αυτές επιδοκιμάστηκαν από τους συνέδρους, οι οποίοι χειροκρότησαν θερμά την κ. Μπακογιάννη και στην είσοδό της στην αίθουσα του συνεδρίου. Βασικό της αίτημα είναι η ανάγκη επανίδρυσης του κόμματος. Και αυτό επανέλαβε το Σάββατο, ασκώντας όμως συνολική κριτική για επιλογές της ηγεσίας. Συγκεκριμένα, είπε ότι συμπεριφορές και πρακτικές της ίδιας της Ν.Δ. έδωσαν το δικαίωμα στους αντιπάλους της να πλήξουν το κόμμα και χαρακτήρισε επικίνδυνη και υποτιμητική τη δικαιολογία που επικαλούνται κάποιοι στη Ν.Δ. ότι το ΠΑΣΟΚ είναι καθεστώς και αναφέρθηκε σε επτά λάθη που έγιναν από την ηγεσία της Ν.Δ. στο περασμένο διάστημα: 1) οι διαγραφές έξι βουλευτών το Φεβρουάριο του 1998 «που έπληξαν τη δυνατότητα που είχε το κόμμα να διεισδύσει σε άλλους πολιτικούς και κοινωνικούς χώρους», 2) η Ν.Δ. παρουσίασε ανεπάρκειες στην επικοινωνιακή της πολιτική, με αποτέλεσμα να δημιουργηθεί σύγχυση στην πολιτική φυσιογνωμία του κόμματος 3) δεν χαράχθηκε συγκεκριμένη στρατηγική για τις κρίσιμες εκλογικές περιφέρειες που έπρεπε να ήταν νομοί απόλυτης στόχευσης 4) δεν αντιμετωπίσθηκαν οι οργανωτικές αδυναμίες του κόμματος 5) δεν προετοιμάσθηκε εγκαίρως η Ν.Δ. για τις εκλογές και δεν είχε την ευθύνη συντονισμού του εκλογικού αγώνα ένα πολιτικό όργανο 6) παρουσιάσθηκαν αδυναμίες στο χειρισμό της εκλογής του Προέδρου της Δημοκρατίας 7) τα ανοίγματα για την πανστρατιά των στελεχών έγιναν υπό την πίεση των εκλογικών εξελίξεων, ενώ τα επικοινωνιακά λάθη της τελευταίας εβδομάδας με τις δημοσκοπήσεις και την υπεραισιοδοξία για νίκη της Ν.Δ. ακύρωσαν την προσέλκυση αναποφάσιστων ψηφοφόρων. Ιδιαίτερα με τις τελευταίες αναφορές της η κ. Μπακογιάννη «φωτογράφισε» τον εκπρόσωπο Tύπου.

«Eλλειμμα δημοκρατίας»

Η κ. Μπακογιάννη είπε ότι ο διάλογος μέσα στο κόμμα δεν πρέπει ν' αποτελεί εσωστρέφεια και γκρίνια, αλλά δύναμη ενότητας. «Πολλές φορές κάναμε το λάθος να ενοχοποιήσουμε την πολιτική συζήτηση μέσα στο κόμμα», είπε.

Παράλληλα, έκανε λόγο για «έλλειμμα δημοκρατίας στην εσωτερική μας λειτουργία» και τόνισε ότι «ένα μεγάλο κόμμα δεν μπορεί να λειτουργεί με τη λογική της κλειστής εσωτερικής ομάδας και οι εξωθεσμικές διαδικασίες να είναι πιο ισχυρές από ό,τι οι καταστατικές και τα επίσημα όργανα απλώς να επικυρώνουν προειλημμένες αποφάσεις». Εδώ σαφώς υπονοούσε το περιβάλλον Καραμανλή που παίρνει αποφάσεις, αλλά και την απόφαση για αποπομπή του Γ. Καρατζαφέρη, χωρίς να περάσει από το Πειθαρχικό.

«Kανείς δεν υπονόμευσε και δεν υπονομεύει την ηγεσία του κόμματος. Θέλω όμως να ξεκαθαρίσω και ότι κανείς δεν είναι υπεράνω πολιτικής κριτικής. Οι επιλογές όλων κρίνονται και πρέπει να κρίνονται», επισήμανε κάποια στιγμή αναφερόμενη προς τον Κ. Καραμανλή και πρόσθεσε:

«Κύριε πρόεδρε, το προσωπικό σας κύρος έχουμε όλοι υποχρέωση να το προστατεύσουμε. Και το κάνουμε. Προέχει όμως η προστασία του κύρους του κόμματος μας. Οι τελευταίες ημέρες έδειξαν ότι έτσι δεν μπορούμε να πάμε μπροστά. Δεν κερδίζουμε το μέλλον μας».

Οι αναφορές αυτές καθώς και εκείνες για επανίδρυση του κόμματος, ενόχλησαν ιδιαίτερα την ηγεσία της Ρηγίλλης. «Οφείλουμε να πείσουμε για τη δύναμη και ισχύ των πολιτικών και προγραμματικών μας θέσεων, να καθορίσουμε την πολιτική μας φυσιογνωμία, να πούμε ότι μας εκφράζει ο ευρύς χώρος της μεγάλης σύχρονης Kεντροδεξιάς», είπε και ζήτησε την επανίδρυση της Ν.Δ. που σημαίνει ριζικές αλλαγές και ανανέωση.