Στη ΓEΩPΓIA ΔAMA

Ο πρόεδρος της Βουλγαρίας Πέταρ Στογιάνοφ εκλέχθηκε το '97 με ευρεία πλειοψηφία, χαρακτηρίζεται υπερκομματικός, μεταρρυθμιστής, δυναμικός και η επανεκλογή του θεωρείται βέβαιη.

Για τα μεγάλα διασυνοριακά έργα, όπως οι οδικοί άξονες και ο πετρελαιαγωγός Μπουργκάς-Αλεξανδρούπολη αποδέχεται πως υπάρχει καθυστέρηση και ότι θα υπάρξει μία ακόμη επισκόπηση των συμφωνιών στο τέλος του μήνα.

«Δεν φιλοδοξούμε να παίξουμε κανένα ρόλο μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας» διευκρινίζει, τονίζοντας για τη μουσουλμανική μειονότητα της Βουλγαρίας πως «οι εσωτερικές διαφωνίες δεν θα πρέπει να μετατρέπονται σε διεθνοτικές».

Για τα Βαλκάνια υποστηρίζει πως «θα μας ενώσει το κοινό συμφέρον. Εχουμε παράξει Iστορία, καιρός είναι να παράξουμε και αγαθά». Για τις σχέσεις της Βουλγαρίας με τα Σκόπια είπε ότι θα κριθούν από την Ιστορία.

Αποσαφηνίζει όμως, ότι «στην ανατολική Σερβία υπάρχει βουλγαρική μειονότητα και όλα εξαρτώνται από το σεβασμό των δικαιωμάτων τους...».

Tα έργα

«Αποδίδω μεγάλη σημασία στις συναντήσεις με τον κ. Στεφανόπουλο και τον κ. Σημίτη. Καλύψαμε όλο το φάσμα των θεμάτων για τις διμερείς και ευρωπαϊκές σχέσεις. Πρόκειται για συναντήσεις μεταξύ ανθρώπων που γνωρίζονται και οι απόψεις τους σε ορισμένα θέματα ταυτίζονται», μας διαβεβαίωσε στην αρχή της συνάντησής μας. Και διευκρίνισε:

«Για την Ελλάδα και τη Βουλγαρία έχει μεγάλη σημασία η δημοκρατική ανάπτυξη και εξέλιξη χωρίς πολεμικές συγκρούσεις. Περαιτέρω εκδημοκρατισμός της περιοχής μας μπορεί να επέλθει μέσω της οικονομικής ανάπτυξης. Οι χώρες μας μπορούν να διαδραματίσουν μεγάλο ρόλο στην ανάπτυξη και την ολοκλήρωση των μεγάλων έργων για τα Βαλκάνια».

*Να αναφερθούμε σε αυτά.

«Είναι καθορισμένα, όπως οι δίοδοι, το σχέδιο για τον αυτοκινητόδρομο του Στρυμόνα, που αποτελεί τμήμα οδικού άξονα 4, ο εκσυγχρονισμός της σιδηροδρομικής γραμμής και φυσικά το μεγάλο έργο του πετρελαιαγωγού Μπουργκάς-Αλεξανδρούπολη».

*Τα οποία, όμως, καθυστερούν.

«Βρίσκονται σε διάφορα στάδια. Κάπως, υπάρχει καθυστέρηση. Χρειάζονται μεγαλύτερες προσπάθειες και από τις δύο πλευρές».

*Ως προς τις συμφωνίες, υπάρχει διαφοροποίηση;

«Θα υλοποιηθούν στο πνεύμα που έχουμε συμφωνήσει. Αλλά μέχρι το τέλος του μήνα, θα κάνουμε άλλη μία επισκόπηση όσων πρέπει να εκτελέσουμε. Πρέπει να προχωρήσουμε πιο γρήγορα».

*Ενώ ακόμη υπάρχει οικονομική μετανάστευση.

«Είναι προσωρινό φαινόμενο. Η πορεία της Βουλγαρίας τα τελευταία χρόνια έχει αντανάκλαση στους πολίτες της. Επιστρέψαμε στην καλλιεργήσιμη γη, κλείσαμε πολλές από τις προβληματικές επιχειρήσεις, πάθαμε βέβαια αρκετά μεγάλη ζημιά από το εμπάργκο στη Γιουγκοσλαβία, αλλά η μεταρρύθμιση προχωράει. Κάθε χρόνος που περνάει, η οικονομική μετανάστευση μειώνεται».

*Αλλά είναι μακρύς ο δρόμος μέχρι την ανάκαμψη και τη σταθερότητα.

«Το '99, στην κορύφωση της κρίσης στο Κοσσυφοπέδιο, το ακαθάριστο εθνικό προϊόν μας κυμαινόταν στο 3%, φέτος σημειώνεται αύξηση. Εχουμε ακόμα να απαλείψουμε αρκετά για να επηρεάσει και να αποδώσει καρπούς η μεταρρύθμιση».

*Οπως τις διασυνδέσεις της Mαφίας και το έγκλημα που επηρεάζει και τους Ελληνες επιχειρηματίες, οι οποίοι δραστηριοποιούνται στη Βουλγαρία;

«Το έγκλημα είναι διασυνοριακό. Και κανένα κράτος δεν μπορεί να το αντιμετωπίσει μόνο του. Καταβάλλουμε προσπάθειες από κοινού, με όμορα κράτη, όπως την Ελλάδα. Στο εσωτερικό της Βουλγαρίας είμαστε αποφασισμένοι για την καταπολέμησή του, σε κάθε επίπεδο».

H Tουρκία

*Εχετε σύνορα και με την Τουρκία. Ποιος είναι ο διπλωματικός ρόλος της Βουλγαρίας ανάμεσα στα δύο κράτη;

«Δεν φιλοδοξούμε να παίξουμε κανένα ρόλο μεταξύ Ελλάδας-Τουρκίας. Θα ήταν μεγάλη φιλοδοξία αυτή. Και εφ' όσον η Βουλγαρία ανήκει πλέον σε προενταξιακή διαδικασία, ακολουθεί τις προδιαγραφές που θέτει η Ευρωπαϊκή Ενωση. Πάντως, νιώθουμε την ανάγκη καλών σχέσεων, τόσο με την Ελλάδα όσο και με την Τουρκία».

*Με την οποία οι σχέσεις σας δεν βρίσκονται στο καλύτερο δυνατό επίπεδο;

«Οπως και όλες οι διασυνοριακές σχέσεις, έχουν διακυμάνσεις. Η Βουλγαρία διανύει μία από τις δυσκολότερες περιόδους της Iστορίας της και γι' αυτό για μας είναι σημαντική η διατήρηση των καλών σχέσεων με όλα τα όμορα κράτη».

*Ενώ το μουσουλμανικό κόμμα Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων ασκεί πιέσεις.

«Τα μέλη του κόμματος και η μουσουλμανική μειονότητα απολαμβάνουν όλων των δικαιωμάτων του Βούλγαρου πολίτη και κοινοβουλευτική εκπροσώπηση. Σημασία έχει οι εσωτερικές μας διαφωνίες να μη μετατρέπονται σε διεθνοτικές».

*Αλλά βρισκόμαστε στα Βαλκάνια...

«Τα βαλκανικά κράτη θα σημειώσουν πρόοδο με βάση τα απαιτούμενα οικονομικά σχέδια και κοινά προγράμματα και προσπάθειες. Είναι δεδομένο το κοινό συμφέρον, το οποίο θα αποφέρει καρπούς. Και υπερτερεί των ιδεών. Εχουμε παράξει μεγάλη Iστορία, καιρός είναι να παράξουμε και περισσότερα αγαθά με υγιή ανταγωνισμό».

*Πώς θα γίνει αυτό όταν οι διαφορές κορυφώθηκαν ήδη;

«Πολλά από τα γεγονότα του παρελθόντος οφείλονται στο χαμηλό βιοτικό επίπεδο. Για παράδειγμα στην Ευρώπη πολλά λύνονται με κριτήριο το κοινό οικονομικό συμφέρον. Τι ένωσε δύο πατροπαράδοτους εχθρούς, τη Γερμανία και τη Γαλλία, μετά το Β' Παγκόσμιο Πόλεμο; Δεν αποδέχομαι ότι η βαλκανική νοοτροπία διαφέρει τόσο πολύ από την ευρωπαϊκή. Ας μην υποτιμούμε τους εαυτούς μας. Στο κέντρο της Ευρώπης υπήρξαν στο παρελθόν αρκετές και σκληρές συρράξεις».

*Οι σχέσεις σας με τα Σκόπια;

«Πολύ καλές τα τελευταία δυόμισι χρόνια. Προσπαθούμε να δώσουμε και οικονομικό περιεχόμενο. Ολα τα υπόλοιπα τα έχουμε αφήσει στην Ιστορία».

*Υπάρχει βουλγαρική μειονότητα στα Βαλκάνια και πού;

«Είναι ένα θέμα που μας αφορά και είναι σημαντικό για μας, στο βαθμό που πρέπει να διασφαλισθούν τα ίσα δικαιώματα των πολιτών αυτών, στις αντίστοιχες χώρες όπου υπάρχουν. Οπως στις ανατολικές πλευρές της Σερβίας και θέλουμε να απολαμβάνουν των δικαιωμάτων τους, όπως όλοι οι πολίτες. Ετσι, να αποτελούν μία γέφυρα που να ενώνει κι όχι να χωρίζει και ο μη γένοιτο να προκαλεί και συγκρούσεις».

*Θα σας θυμίσω μία φράση σας, περί Aιγαιακής Θράκης, που είχε προκαλέσει επίσημες διαμαρτυρίες προς τη βουλγαρική πρεσβεία.

«Η απάντηση είναι κοινότοπη. Είναι ο τρόπος με τον οποίο πολύς κόσμος στη Βουλγαρία αποκαλεί γεωγραφικά αυτά τα μέρη. Είχα αναφερθεί στους Εβραίους που ζούσαν στην περιοχή και ο βουλγαρικός λαός κατόρθωσε να διασώσει 50.000 πολίτες εβραϊκής καταγωγής από τα γερμανικά στρατόπεδα συγκέντρωσης. Και δεν κατάφεραν να σώσουν άλλους 11.000 που ζούσαν σε χώρες υπό φασιστική κατοχή. Μιλούσα για τα γεγονότα κι όχι για το έδαφος».