Αυτός ο εφιάλτης, που μοιάζει να μην έχει τέλος για τους ανθρώπους που ζουν στον Περσικό Κόλπο, με τα έμβρυα-τέρατα, με τα παραμορφωμένα πρόσωπα των μωρών, με τα παιδιά που πάσχουν από καρκίνους από το ουράνιο, με τους στρατιώτες με τα ακρωτηριασμένα μέλη, με τις φωτογραφίες από το τρίγλωσσο λεύκωμα «Βλήματα Ουρανίου. Φρικτά ακρωτηριασμένοι στρατιώτες, παραμορφωμένα μωρά, πεθαμένα παιδιά», που δημοσίευσε χθες η «Ε», συγκλόνισε την ελληνική κοινή γνώμη.

Προκάλεσαν σοκ, αποτροπιασμό και οργή για ένα έγκλημα κατά αγέννητων μωρών, κατά αθώων παιδιών, που δεν έφταιξαν σε τίποτε. Που δεν ρωτήθηκαν ποτέ. Που δεν πρόλαβαν να κάνουν όνειρα. Που κι αυτές οι ελπίδες τους έχουν μαύρο χρώμα, γιατί το αύριο προβλέπεται πιο γκρίζο από το σήμερα. Σε ένα έργο παραλόγου, σ' ένα μέλλον που τους έχουν προκαθορίσει άλλοι. Κι αυτά τα παιδιά, θλιβεροί πρωταγωνιστές, αναγκασμένοι να ζήσουν τους ρόλους τους μέχρι τέλους. Αρκεί μόνο που γεννήθηκαν σ' αυτή τη γωνιά του πλανήτη. Και την ίδια στιγμή ξεχειλίζει η οργή όλων για τις άγνωστες μέχρι στιγμής συνέπειες που θα έχουν οι ΝΑΤΟϊκές βόμβες στη γειτονική μας Γιουγκοσλαβία. Ξετυλίγεται ο μίτος με το ουράνιο σαν μια μπάλα του μπόουλινγκ, που ξαφνικά σπέρνει τερατογενέσεις, καρκίνους και δυστυχία σ' όποιον βρεθεί μπροστά της.

Η «Ε» συζήτησε με τους προέδρους των «Γιατρών του Κόσμου» Θεόφιλο Ρόζενμπεργκ, των «Γιατρών Χωρίς Σύνορα» Οδυσσέα Βουδούρη, του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου, Σταμάτη Αλαχιώτη, του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών, Αντώνη Ρουπακιώτη και τον παθολόγο-ογκολόγο Ηλία Αθανασιάδη και τους ζήτησε να σχολιάσουν τα συναισθήματα που τους προκάλεσαν οι φωτογραφίες των θυμάτων από τα βλήματα ουρανίου στον Περσικό Κόλπο.

ΟΔYΣΣEAΣ BΟYΔΟYPHΣ ΓIATPΟI XΩPIΣ ΣYNΟPA

«Στο Ιράκ κάθε 8 λεπτά πεθαίνει ένα παιδί»

Ο Οδυσσέας Βουδούρης, ο πρόεδρος των «Γιατρών Χωρίς Σύνορα» βρέθηκε στο Ιράκ αμέσως μετά τη λήξη του πολέμου, την άνοιξη του '91. Οι εικόνες από τις τερατογενέσεις, που δημοσίευσε χθες η «Ε», δεν του προκαλούν έκπληξη. Τη φρίκη την έχει βιώσει, όταν ξαναπήγε πρόσφατα στο Ιράκ. Απλώς, βλέποντας τις φωτογραφίες, ξαναζεί τις ίδιες σκηνές. Γεύεται το ίδιο σοκ, που ένιωσε την πρώτη φορά. Αρνείται να τις ξανακοιτάξει. Διπλώνει την εφημερίδα στα δύο. Αισθάνεται ανήμπορος. Κι αυτό τον πειράζει πιο πολύ απ' όλα. Γιατί ξέρει ότι στο Ιράκ πεθαίνει κάθε οκτώ λεπτά ένα παιδί. Και κάθε μήνα 5.000!

Οι συνέπειες από το ουράνιο, λέει, είναι οι πιο εντυπωσιακές. «Οι τερατογενέσεις από το ουράνιο αποτελούν ένα μικρό ποσοστό, αλλά οι λευχαιμίες έχουν δεκαπλασιαστεί, χωρίς να έχουν καταγραφεί όλα τα στοιχεία...».

Μιλά για πολλαπλασιασμό των αποβολών των γυναικών, για την εξασθένηση του οργανισμού τους, θυμάται τα μωρά-τέρατα, τα σημαδεμένα πιτσιρίκια.

Τα παιδιά πεθαίνουν εκεί ακόμη και από τις απλές ασθένειες, που χρόνια τώρα είναι ιάσιμες σε όλη την Ευρώπη. Και την ίδια στιγμή, του έρχεται στο μυαλό το νοσοκομείο της Βαγδάτης, που είναι από τα πλέον σύγχρονα στον κόσμο, αλλά δεν διαθέτει ούτε τα στοιχειώδη φάρμακα εξαιτίας του εμπάργκο.

Με τους παρόντες ρυθμούς, εξηγεί, το Ιράκ δεν θα μπορεί να ανακάμψει πριν από το 2.050. Και για τη Γιουγκοσλαβία δεν είναι αισιόδοξος. Εξηγεί ότι δεν υπάρχουν επιστημονικά στοιχεία που να τεκμηριώνουν αυτήν την άποψη, αλλά έχοντας επισκεφθεί την περιοχή ως γιατρός, βλέπει αύξηση των δυσπλασιών και τονίζει πως τα αποτελέσματα της τραγωδίας θα φανούν την επόμενη διετία. Και κάνει έκκληση από την πλευρά του να απαγορευθούν άμεσα τα όπλα με απεμπλουτισμένο ουράνιο, αφού η μόνη δυνατή χρήση τους είναι για την κατασκευή όπλων.

Είχε την «ευκαιρία» να επισκεφθεί το Ιράκ, τον Αύγουστο του '91, λίγους μήνες μετά το πέρας του πολέμου στον Περσικό Κόλπο, μαζί με μια δεκαμελή ομάδα. Μια πρώτη γεύση της τραγωδίας πήρε όταν έφτασαν στο αεροδρόμιο Χαμπανίγια. Είδε μπροστά του τα τολ, τα τσιμεντένια υπόστεγα που είχαν διατρηθεί από τις ΝΑΤΟϊκές βόμβες με απόλυτη ευστοχία. Επισκέφθηκε τα καταφύγια, όπου πάλι οι «ανθρωπιστικές βόμβες» είχαν σκοτώσει «κατά λάθος» εκατοντάδες γυναικόπαιδα με μία και μόνο βολή. Η μυρωδιά του θανάτου υπήρχε στον αέρα.

ΘEΟΦIΛΟΣ PΟZENMΠEPΓK ΓIATPΟI TΟY KΟΣMΟY

«Αυτά τα παιδιά δεν έχουν καν ασπιρίνες»

Ο πρόεδρος των «Γιατρών του Κόσμου» Θεόφιλος Ρόζενμπεργκ δεν τρέφει αυταπάτες. «Είναι γνωστό ότι ο αριθμός τόσο των τερατογενέσεων όσο και των καρκινογενέσεων στο Ιράκ είναι υπερβολικά υψηλός σε σχέση με άλλες περιοχές του κόσμου», λέει στωικά.

Εκείνος προσπαθεί να κάνει το καθήκον του. Μα, ακόμη και οι τόνοι φαρμάκων που έφτασαν με την αποστολή τους, φάνηκαν σταγόνα στον ωκεανό σε σχέση με τις ανάγκες του πληθυσμού. Οι χθεσινές φωτογραφίες της «Ε» του υπενθύμισαν το θρίλερ που βιώνουν οι άνθρωποι εκεί, και μοιάζει να έχει σκαλώσει στα μονοπάτια του νου του. Σ' εκείνα τα μάτια των παιδιών, που είδε στο νοσοκομείο της Βαγδάτης. Στα εκατοντάδες χιλιάδες υποσιτισμένα πλασματάκια που έπαιζαν στους δρόμους της πόλης.

Τότε η αποστολή δεν γνώριζε ότι είχαν πέσει βλήματα απεμπλουτισμένου ουρανίου. Δεν είχαν πάρει ειδικά μέτρα.

Εστω κι έτσι, νοιάζεται πιο πολύ γι' αυτά τα παιδιά που δεν έχουν καν ασπιρίνες. Ακόμη κι αυτές είναι δυσεύρετες, για να απαλύνουν τον ανθρώπινο πόνο.

«Εμείς, ακόμη κι αν πάθουμε κάτι, ξέρουμε ότι θα βρεθούμε σε νοσοκομεία, που έχουν τα πιο σύγχρονα φάρμακα για να νοσηλευθούμε», τονίζει.

Στην Γιουγκοσλαβία πήγε τελευταία φορά στα τέλη Νοεμβρίου. Επιστημονικά συμπεράσματα δεν μπορούν να εξαχθούν ακόμη, διότι δεν έχουν γίνει ακόμη έρευνες κι έχουν χαθεί στατιστικά στοιχεία. Παρατήρησε όμως ότι υπήρχε αύξηση των νεοπλασιών.

Προκειμένου να διευρευνηθούν οι συνέπειες από το Σύνδρομο του Κόλπου και από το Σύνδρομο των Βαλκανίων, οι «Γιατροί του Κόσμου» διοργανώνουν στις 26 Ιανουαρίου ημερίδα στο Ζάππειο, με τη συμμετοχή επιστημόνων απ' όλη την Ευρώπη, για να μπορούν να μιλήσουν νηφάλια και με επιστημονική εγκυρότητα για τα όσα συμβαίνουν στη γειτονιά των Βαλκανίων.

HΛIAΣ AΘANAΣIAΔHΣ ΠAΘΟΛΟΓΟΣ-ΟΓKΟΛΟΓΟΣ

«Aύξηση καρκίνων τα επόμενα χρόνια»

«Δεν υπάρχει ασφαλές ποσό ραδιενέργειας», επισημαίνει ο παθολόγος-ογκολόγος Ηλίας Αθανασιάδης, ενώ η δράση της είναι αθροιστική. «Ωριμα» στοιχεία, τονίζει, θα προκύψουν τουλάχιστον ύστερα από 4 χρόνια, καθώς ύστερα από αυτό το διάστημα έχουμε την αύξηση των λευχαιμιών. Η εμφάνιση των συμπαγών όγκων εκδηλώνεται έπειτα από διάστημα 7-8 χρόνων. Παράλληλα, η εμπειρία από τις ατομικές βόμβες στη Χιροσίμα και το Ναγκασάκι έδειξε ότι οι καταστροφικές συνέπειες εμφανίζοταν δεκαετίες μετά τις εκρήξεις.

Αισθάνθηκε οργή και αγανάκτηση, βλέποντας χθες το πρωτοσέλιδο της «Ε» με το παραμορφωμένο μωρό θύματος των βομβαρδισμών στο Ιράκ, κυρίως για την αδυναμία του ατόμου να αγωνιστεί και να αμυνθεί ενάντια στα «μεγάλα συμφέροντα». Και τονίζει ότι πρόκειται για μια «θεαματική» εικόνα, που προκαλεί θλίψη και αγωνία για το μέλλον του πλανήτη μας.

Οπως παρατηρεί, πέρα από τις βλάβες που προκαλούνται σε ανθρώπους, διαφαίνεται καθαρά η οριστική καταστροφή του περιβάλλοντος. Αν το χώμα μιας περιοχής μολυνθεί από βαρέα μέταλλα, εξηγεί, αυτά θα εισχωρήσουν σιγά σιγά στην τροφική αλυσίδα, προκαλώντας ανεπανόρθωτες βλάβες στις νεότερες γενιές.

Το θέμα δεν είναι μόνο αν κάποιοι από τους στρατιώτες που υπηρέτησαν εκεί παρουσιάσουν προβλήματα υγείας, αλλά και το ποιες θα είναι οι επιπτώσεις στους μόνιμους κατοίκους. Μπορεί να είναι τέτοια η ραδιενέργεια, που να έχει καταστροφικές συνέπειες, και είναι σίγουρο ότι θα έχουμε αύξηση των καρκίνων τα επόμενα χρόνια.

Είναι σίγουρο, καταλήγει, ότι η ραδιενέργεια προκαλεί φθορά στο DNA με ολέθριες συνέπειες. Και δυστυχώς, οι ταχύτατα αναπτυσσόμενοι οργανισμοί, όπως είναι τα έμβρυα, τα βρέφη και τα μικρά παιδιά, είναι τα μεγαλύτερα θύματα σε αυτές τις περιπτώσεις...

ANTΩNHΣ PΟYΠAKIΩTHΣ ΔIKHΓΟPIKΟΣ ΣYΛΛΟΓΟΣ AΘHNΩN

«Nα τιμωρηθούν οι υπεύθυνοι»

«Πέρα από το σοκ που προκαλούν αυτές οι φωτογραφίες σε κάθε άνθρωπο, η μνήμη, αλλά πολύ περισσότερο η άμεση επαφή -έστω οπτική- με τα αποτελέσματα του θανατηφόρου πολέμου στον Κόλπο, οδηγούν τον πολίτη σήμερα στην ανάγκη να αναζητήσει τις αντιστοιχίες και στον πόλεμο της Γιουγκοσλαβίας. Τον οδηγούν να διατυπώσει με ένταση την απαίτησή του, πρώτον, να αναζητηθούν οι υπεύθυνοι. Δεύτερον, να τιμωρηθούν στο μέτρο που θ' αποδειχτεί ότι παραβίασαν διεθνείς κανόνες δικαίου και, τρίτον, να αποσυρθούν τα όπλα με απεμπλουτισμένο ουράνιο, ή άλλα όπλα που εκλύουν είτε ραδιενέργεια είτε τοξικότητα, και είναι υπεύθυνα για τη δημιουργία διαφόρων νόσων. Εκτιμώ ότι μέσα από την απαίτηση αυτή του πολίτη πρέπει να αποδείξουν την ευθύνη τους κυρίως οι κυβερνήσεις των ευρωπαϊκών χωρών, πολύ περισσότερο αυτών που άμεσα ή έμμεσα συμμετείχαν, αλλά και οι διεθνείς οργανισμοί».

ΣTAMATHΣ AΛAXIΩTHΣ ΠAIΔAΓΩΓIKΟ INΣTITΟYTΟ

«Kατακριτέοι και όσοι εφησυχάζουμε»

«Οι φωτογραφίες αυτές, άσχετα από πού προέρχονται οι παραμορφώσεις και οι ασθένειες των παιδιών και κατά πόσον είναι αποτέλεσμα είτε του απεμπλουτισμένου ουρανίου -που το έμαθε όλος ο κόσμος αυτές τις μέρες- είτε οποιασδήποτε άλλης αιτίας, που βασίζεται σε πολεμικές ενέργειες, μας θυμίζουν ότι τελικά ο άνθωπος δεν έχει καταφέρει να δαμάσει τον άνθρωπο. Επίσης, ότι τα κτηνώδη ένστικτά του βρίσκει τρόπους να τα αναδεικνύει. Γι' αυτό η απάντηση στους πρωταγωνιστές τέτοιων κακοποιήσεων του ανθρώπου είναι μόνο η σωστή παιδεία. Μια κοινωνία μορφωμένη, είναι βέβαιο ότι μπορεί να απομονώσει πολύ πιο εύκολα τέτοιους επίδοξους πολέμιους του ίδιου του ανθρώπου. Βέβαια, εδώ αναδύεται ένα άλλο μεγάλο πρόβλημα για το γεγονός ότι οι ίδιοι είναι πολέμιοι και της σωστής παιδείας. Γι' αυτό το λόγο είναι κατακριτέοι από κάθε άποψη, όπως, σε κάποιο βαθμό, και όλοι όσοι από εμάς εφησυχάζουμε μέσα στον ύπνο της δικής μας αδιαφορίας».

«Συμφοιτητής του γιου μου νοσηλεύεται με λευχαιμία»

Toυ BAΣIΛH ΠAΠANAΣTAΣΟYΛH

«Τα αποτελέσματα των βομβαρδισμών τα βλέπουμε στις κλινικές μας. Υπάρχει αύξηση του ποσοστού στα περιστατικά δυσπλασιών και λευχαιμίας. Αντιμετωπίζουμε επίσης περιπτώσεις με προβλήματα του αναπνευστικού και δερματοπάθειες», αναφέρει η Σαμάνθα Κασπαριάν τελειόφοιτος της Iατρικής Σχολής στο πανεπιστήμιο Βελιγραδίου.

Εκφράζοντας την οδύνη της για τις φωτογραφίες των παιδιών- θυμάτων του Ιράκ που δημοσίευσε η «Ε» επισημαίνει ότι «είναι τραγικό αλλά τέτοια περιστατικά τα επόμενα χρόνια θα είναι πιο συχνά». Καταγγέλλει την κυβέρνηση ότι δεν ενημέρωσε κανέναν και δεν έδωσε οδηγίες. «Ελληνες επιστήμονες δεν επισκέφτηκαν τη Γιουγκοσλαβία για να κάνουν μετρήσεις και φαίνεται πως αγνόησαν ότι θα επέστρεφαν οι φοιτητές».

Οσον αφορά την εγγραφή των φοιτητών στα πανεπιστήμια της χώρας μας, σημειώνει ότι «μπορούν να γίνουν με κατατακτήριες εξετάσεις αφού υπάρχει και νομικό προηγούμενο με τις μετεγγραφές των φοιτητών της Πρίστινα».

Με την άποψη αυτή συντάσσεται και ο Χρήστος Κατσαβός, η κόρη του οποίου είναι τριτοετής φοιτήτρια στη Νομική σχολή του Νόβισαντ. «Δεν θέλουμε τα παιδιά μας να εισαχθούν από το «παράθυρο» στα ελληνικά πανεπιστήμια αλλά να δώσουν εξετάσεις και αν δεν τους αξίζει να παρακολουθήσουν μαθήματα προηγούμενων ετών».

«Δεν είναι δυνατόν να είμαστε ήσυχοι μετά τον σάλο που έχει ξεσπάσει. Βέβαια, εμείς γνωρίζαμε τι θα επακολουθήσει από τις πρώτες ημέρες των βομβαρδισμών. Είχαμε χειροπιαστά στοιχεία-επιστημονικά πορίσματα που γνωστοποιήσαμε στον υπουργό Παιδείας και σ' άλλα κυβερνητικά στελέχη. Τότε μας έλεγαν να μην τα προβάλουμε και να προσπαθήσουμε να μετεγγράψουμε με άλλους τρόπους τα παιδιά μας», σημειώνει. «Συζητούσαμε επί ώρες με τον υπουργό Ευθυμίου και δεν είχε λέξεις να μας πει παρά μόνο ότι είναι πολιτική απόφαση, το πρόβλημα να λυθεί συνολικά».

«Συμφοιτητής του γιου μου νοσηλεύεται με λευχαιμία στο νοσοκομείο "Παπανικολάου"», λέει η Βάσω Χατζηπέτρου μητέρα τριτοετούς φοιτητή στην Οδοντιατρική σχολή της Νις. «Είμαστε διχασμένοι. Τα παιδιά πρέπει να ανεβούν στη Γιουγκοσλαβία για τις εξετάσεις του εξαμήνου αλλά φοβόμαστε. Δεν υπάρχουν λόγια να περιγράψουμε πώς νιώθουμε. Αν κάθε φορά που αποχαιρετούσα τον γιο μου βούρκωνα, τώρα δεν ξέρω πώς θα αντιδράσω», υπογραμμίζει και συνεχίζει: «Θλίβομαι από την αρνητική στάση της κυβέρνησης. Προσπαθούσαμε να τους πείσουμε για το πρόβλημα και δεν μας πίστευαν».

Σοκαρισμένη από τις φωτογραφίες των παιδιών του Ιράκ που δημοσιεύτηκαν στην «Ε» δηλώνει η Μαρία Πετράκη, μητέρα τεταρτοετούς φοιτητή στην Ιατρική σχολή του Πανεπιστημίου Βελιγραδίου. «Σχεδόν όλα αυτά που βγαίνουν στην επιφάνεια τώρα τα γνωρίζαμε μετά τη διαβαλκανική επιστημονική συνδιάσκεψη της Κατερίνης. Στείλαμε έντυπα πορίσματα σε Αρσένη, Σημίτη και Ευθυμίου αλλά δεν μας πίστευαν και μας περιγελούσαν», τονίζει και σύμφωνα με πληροφορίες που περιήλθαν σε γνώση της «οι πρυτάνεις των ελληνικών πανεπιστημίων έλαβαν θετική απόφαση για τη μετεγγραφή των φοιτητών».

H πρυτανεία

Με ψήφισμά της, η πρυτανεία του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης κάνει λόγο για «ένα νέο Τσέρνομπιλ, που προέκυψε από τα όπλα του ΝΑΤΟ» και αναφέρει ότι «οι φυσικοί και ηθικοί αυτουργοί του (εγκλήματος αυτού) είναι υποχρεωμένοι να λογοδοτήσουν στον κάθε άνθρωπο αυτού του πλανήτη αλλά και στις γενιές που έρχονται».

Τον πρωθυπουργό και τον υπουργό Παιδείας, «που σαν άστοργοι πατριοί ανάγκασαν τα παιδιά μας να ξαναγυρίσουν στις μολυσμένες από απεμπλουτισμένο ουράνιο σχολές τους για να συνεχίσουν τις σπουδές τους», καταγγέλλει η Συντονιστική Επιτροπή Αγώνα Συνταξιουχικών Οργανώσεων Kεντρικής και Δυτικής Μακεδονίας

Ψήφισμα του TEE K. Mακεδονίας

Με ψήφισμά του το τμήμα Kεντρικής Μακεδονίας του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας εκφράζει την αντίθεσή του «προς κάθε ενέργεια που στρέφεται κατά της ανθρώπινης ζωής, τραυματίζει την ανθρώπινη αξιοπρέπεια και καταστρέφει την πολιτισμική κληρονομιά και το φυσικό περιβάλλον» και πιστεύει ότι «η πορεία προς την ανάπτυξη, την πρόοδο και την ευημερία διασφαλίζεται μόνο με την ειρήνη και τη συνεργασία των λαών».

«Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή Περιβάλλοντος υπό το κράτος του γενικού πανικού αποφαίνεται ότι όλοι οι κανονισμοί που αφορούν στην προστασία του περιβάλλοντος καταπατήθηκαν κατά τη διάρκεια του πολέμου στο Κοσσυφοπέδιο. Η ανυπαρξία απαντήσεων και η υπεκφυγή στις τοποθετήσεις του ΝΑΤΟ αποδεικνύει τραγικά ότι στον 21ο αιώνα και στην κοινωνία της πληροφορίας, οι λαοί και τα κράτη όχι μόνο δεν αποφασίζουν με βάση τις δικές του επιλογές αλλά ούτε καν γνωρίζουν τις συνέπειες των αποφάσεων που τους επιβάλλονται» αναφέρεται μεταξύ άλλων στο ψήφισμα.

Συλλαλητήριο και στα Xανιά

Δυναμώνουν στα Χανιά οι φωνές ενάντια στο ΝΑΤΟ και την αμερικανική βάση της Σούδας, έπειτα από τις τελευταίες αποκαλύψεις για τις βόμβες απεμπλουτισμένου ουρανίου. Δεκατέσσερις τοπικοί φορείς και οργανώσεις, που συναντήθηκαν προχθές, «ένωσαν» τις φωνές τους και αποφάσισαν την πραγματοποίηση συλλαλητηρίου την Τρίτη 16 Ιανουαρίου στις 7 το βράδυ στην πλατεία της Αγοράς στο κέντρο των Χανίων και νέα σύσκεψη φορέων την Τετάρτη 17 Ιανουαρίου στις 8.30 το βράδυ, με θέμα τον παραπέρα συντονισμό και την κλιμάκωση της δράσης τους.