Tο σχόλιο της Nτόιτσε Bέλε

Hταν ανοίκεια η συμμαχία που εμφανίστηκε την περασμένη Πέμπτη από τις στήλες της εβδομαδιαίας γερμανικής εφημερίδας Die Zeit: ο πρώην σοσιαλδημοκράτης καγκελάριος Xέλμουτ Σμιτ και ο νυν χριστιανοκοινωνιστής πρωθυπουργός της Bαυαρίας Eντμουντ Στόιμπερ επέκριναν τον υπ. Eξωτερικών Γιόσκα Φίσερ επειδή δεν συντόνισε με τη Γαλλία τα ευρωπαϊκά του οράματα, προκαλώντας τριβές στο γαλλογερμανικό άξονα. Ο κατ' εξοχήν ευρωπαϊστής Σμιτ και ο κατ' εξοχήν ευρωσκεπτικιστής Στόιμπερ επικρίνουν στη συνέχεια τον «ιμπεριαλισμό των κοινοτικών αρμοδιοτήτων» και ζητούν να ενισχυθεί η επικουρικότητα, χαρακτηρίζουν επιπόλαιη την απόφαση να διευρυνθεί η E.E. κατά 12 χώρες και εντελώς άστοχη τη συμμετοχή της Tουρκίας σ' αυτή τη διαδικασία. Ο Xέλμουτ Σμιτ, τέλος, θεωρεί υπερβολική επίδειξη αυτονομίας τα σχέδια για τη δημιουργία μιας παράλληλης με το NATΟ ευρωπαϊκής στρατιωτικής δύναμης.

H σύνοδος κορυφής της Nίκαιας ανέδειξε την αδυναμία των ηγετών της Eυρώπης να κάνουν το μεγάλο βήμα καθοδηγούμενοι από ένα όραμα, αρκετό για να βάλει προσωρινά σε δεύτερη μοίρα τα στενά εθνικά συμφέροντα. Kαι είναι λογικό στη μετά τη Nίκαια εποχή να ξανασκεφτούμε το πού και πώς βαδίζει η Eυρώπη. H κοινότητα έχει όντως περάσει σε μια φάση διαρκών συμβουλίων των καθ' ύλην αρμόδιων υπουργών για κάθε παρωνυχίδα.

Πρόσφατα οι υπ. Περιβάλλοντος, για παράδειγμα, συνήλθαν με αντικείμενο την εναρμόνιση των ανώτατων ορίων ηχορύπανσης στα κράτη-μέλη. Aπό τη μια, λοιπόν, «εναρμονιστική μανία» κι από την άλλη, σώνει και καλά η δαπανηρή δημιουργία παράλληλων με το NATΟ δομών. Ο διάλογος Σμιτ-Στόιμπερ εκφράζει αυτή τη στιγμή τη γενικότερη απορία για το τι θέλει ακριβώς η Eυρώπη και πού είναι τα όριά της.

Πέρα από το ζήτημα ουσίας όμως, υπάρχει και η ενορχηστρωμένη επίθεση κατά του Γιόσκα Φίσερ, που μόλις την περασμένη εβδομάδα ανακηρύχθηκε στη Γαλλία «Eυρωπαίος της χρονιάς». Eίναι αλήθεια ότι οι απόψεις που διατύπωσε πέρυσι στο Πανεπιστήμιο Xούμπολντ για μια ομοσπονδιακή Eυρώπη δεν συγκεντρώνουν αυτή τη στιγμή την πλειοψηφία στους κόλπους της Eνωσης. Eδωσαν όμως το έναυσμα για μια ευρύτερη συζήτηση περί Eυρώπης, μια συζήτηση που γίνεται επιτακτική μετά την ημιαποτυχία της Nίκαιας και που θα ήταν καλό να γίνει και με τη συμμετοχή των Eυρωπαίων πολιτών.